က်ြန္မသူ႕ကို ရက္သတၱပတ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေစာင့္ေရွာက္ျပဳစုခဲ့ပါတယ္။ အိမ္ရွင္ကလဲ အကူအညီေပးခဲ့သလို၊ အတင္းေျပာတတ္ၾကတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကေတာ့ လက္ေဆာင္ပစၥည္းေသးေသးေလးေတြ လာေပးတတ္ၾကပါတယ္။ သူမဟာ ပိန္ပိန္ေလးပါ။ အရြယ္နဲ႕စာရင္ ေတာ္ေတာ္ေသးေကြးတယ္လို႕လဲ ဆိုရပါမယ္။ စစ္မက္ၾကားက ကေလးေလးေတြ ဘ၀ဟာ ဒီလိုပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ သူမဟာ တဘက္သားမ်က္လံုးကို ေသခ်ာျပန္စိုက္ၾကည့္ေလ့ရွိတယ္။ မယဥ္ေက်းတဲ့ အမူအရာ မဟုတ္ေပမယ့္ ဒီအမူအက်င့္ဟာ သူမအရြယ္ထက္ ပိုၾကီးသေယာင္ ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ သူမရဲ႕ဒဏ္ရာေလးေတြကို အိမ္လုပ္အရက္ပ်ံနဲ႕ ေဆးေၾကာေပးတဲ့အခါတိုင္း သူမဟာ မနာက်င္ဟန္ေဆာင္ေနတတ္ေပမယ့္ မ်က္၀န္းေလးေတြထဲက မ်က္ရည္စေလးေတြကိုေတာ့ က်ြန္မျမင္ေနခဲ့ရပါတယ္။ က်ြန္မလဲ သူမရဲ႕ အမ်ိဳးသမီးတေယာက္အေနနဲ႕ ရင့္က်က္လာမွဳေလးေတြ၊ စစ္မက္ကာလမွာ အရမ္းျမန္လာတာကို ၾကည့္ျပီး မ်က္ရည္က်မိတာပါပဲ။
ခ်ီနာဆာက က်ြန္မကို ေက်းဇူးတင္စကားအျမဲဆိုတတ္တယ္။ က်ြန္မခ်က္ျပဳတ္တာ၊ သန္႕ရွင္းေရးလုပ္တာကို ကူညီႏိုင္ဖို႕အခ်ိန္ေတြကို မေစာင့္ႏိုင္ေတာ့ဘူးလို႕ သူမေျပာေလ့ရွိတယ္။ ညေနခင္းအခ်ိန္ေလးေတြဆို၊ သူမကို ညစာေက်ြးျပီးတိုင္း၊ သူမေဘးမွာထိုင္ျပီး၊ က်ြန္မစာဖတ္ျပေလ့ရွိတယ္။ သူမရဲ႕လက္ေလးေတြဟာ ပတ္တီးေတြနဲ႕ ျငိမ္သက္ေနေပမယ့္ သူမရဲ႕ မ်က္ႏွာမွာေတာ့ ခံစားမွဳအရိပ္အေယာင္ေလးေတြ ေပၚထြက္ေနတယ္ဆိုတာ ေရနံဆီမီးအိမ္ရဲ႕ မွဳန္ပ်ပ်အလင္းေရာင္ေလးမွာ က်ြန္မေတြ႕ျမင္ေနရပါတယ္။ က်ြန္မစာဖတ္ျပေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ျပံဳးေန၊ ရယ္ေနေလ့ရွိတယ္။
စစ္ပြဲကာလမွာ တျမိဳ႕ေနတျမိဳ႕ေျပာင္းရင္း က်ြန္မရဲ႕ ပစၥည္းေတြ အမ်ားအျပား ဆံုးရွံဳးခဲ့ပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ စာအုပ္ေလးတခ်ိဳ႕ကိုေတာ့ က်ြန္မရေအာင္ သယ္ယူႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒီစာအုပ္ေလးေတြကို သူမကို ဖတ္ျပရတာ က်ြန္မသိပ္၀မ္းသာတာပဲ။ ဘာလို႕လဲ ဆိုေတာ့ ခ်ီနာဆာရဲ႕ မ်က္လံုးေလးေတြကေနတဆင့္ ဒီစာအုပ္ေလးေတြရဲ႕ သစ္လြင္ေတာက္ပမွဳကို က်ြန္မျမင္ေတြ႕ေနရလို႕ပါ။ သူမဟာ ေမးခြန္းေလးေတြ စေမးလာတယ္။ ပံုျပင္ေတြထဲက ဇာတ္ေကာင္ေလးေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့တာေတြအေပၚမွာ စိန္ေခၚဆန္းစစ္လာတယ္။ စစ္ပြဲနဲ႕ ပတ္သက္တဲ့ ေမးခြန္းေတြ ေမးလာတယ္။ က်ြန္မရဲ႕အေၾကာင္းေတြ ေမးလာတယ္။ က်ြန္မက က်ြန္မကို ပညာတတ္တေယာက္ျဖစ္ေစရမယ္လို႕ စိတ္ပိုင္းျခားဆံုးျဖတ္ခဲ့တဲ့၊ ဆရာျဖစ္ေကာလိပ္ေက်ာင္းကို ပို႕ေပးခဲ့တဲ့ က်ြန္မရဲ႕ မိဘေတြအေၾကာင္း ေျပာျပတယ္။ စစ္မျဖစ္ခင္တုန္းက ဆရာမလုပ္ခဲ့ရတာေလးကို က်ြန္မဘယ္ေလာက္ ၀မ္းသာမိတယ္ဆိုတာ၊ က်ြန္မရဲ႕ ေက်ာင္းေလး စစ္ေျပးဒုကၡသည္စခန္းေလး ျဖစ္သြားတဲ့အခါ က်ြန္မဘယ္ေလာက္ ၀မ္းနည္းခဲ့ရတယ္ဆိုတာေလးေတြကို ေျပာျပခဲ့တယ္။ သူမက က်ြန္မကို စိတ္၀င္တစားနဲ႕ ၾကည့္ေနခဲ့တယ္။
ေနာက္ပိုင္းညေနပိုင္းတခုမွာ သူမက က်ြန္မကို ကစားနည္းတခုသင္ေပးျပီး၊ ေျမၾကီးေပၚက ေသတၱာေလးေတြအၾကားမွာ ေက်ာက္တံုးေလးေတြ ေရႊ႕ဖို႕ ေျပာရင္း သူမကို စာဘယ္လိုဖတ္ရမလဲဆိုတာ သင္ေပးမလားလို႕ က်ြန္မကို ေမးလာခဲ့တယ္။ က်ြန္မမွင္သက္မိသြားတယ္။ သူမစာမဖတ္တတ္ဘူးဆိုတာ က်ြန္မ မသိခဲ့ဘူး။ အခုေတာ့ က်ြန္မစဥ္းစားရေတာ့မယ္။ က်ြန္မတဘက္သားအေၾကာင္းကို ေသခ်ာမသိပဲ ၾကိဳတင္သံုးသပ္ခ်က္ လုပ္ဖို႕ မသင့္ခဲ့ဘူး။ သူမရဲ႕ ဘ၀ေလးကေတာ့ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထ အေနအထားအတိုင္းပါပဲ။ သူမရဲ႕ မိဘေတြက အဂုလာက လယ္သမားေတြ။ သားႏွစ္ေယာက္ကို သာသနာျပဳေက်ာင္းကို ပို႕ေပးခဲ့ေပမယ့္၊ သူမကိုေတာ့ အိမ္မွာပဲ ထားခဲ့ၾကတယ္။ သူမဘယ္အရပ္ကလာလဲဆိုတဲ့ အျဖစ္မွန္ကို ေတြးဖို႕ က်ြန္မေမ့ခဲ့တာကေတာ့ သူမရဲ႕ ျဖတ္လတ္မွဳ၊ ဥာဏ္ရည္ထက္ျမက္မွဳနဲ႕ တက္ၾကြမွဳေတြေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
အဲဒီေန႕ညမွာပဲ က်ြန္မတို႕ သင္ခန္းစာေတြ စခဲ့ၾကတယ္။ သူမက သင္ပုန္းၾကီးကို သိျပီးသား။ ဘာလို႕လဲ ဆိုေတာ့ သူမအစ္ကိုေတြရဲ႕ စာအုပ္ေတြကို ၾကည့္ခဲ့ဖူးလို႕ပါပဲ။ သူမေလ့လာသင္ယူတာ အရမ္းျမန္တာ၊ အရမ္းၾကိဳးစားတာေတြကိုေတာ့ က်ြန္မ မအံ့ၾသေတာ့ပါဘူး။ ေနာက္ပိုင္းလအတန္ငယ္ၾကာမွာ က်ြန္မတို႕ရဲ႕ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြ လက္နက္ခ်ေတာ့မယ္ဆိုတဲ့ ေကာလဟလ သတင္းေလးေတြ ပ်ံ့ႏွံ႕လာခ်ိန္မွာေတာ့ သူမဟာ The African Child ဆိုတဲ့ စာအုပ္ေလးကို က်ြန္မကို ဖတ္ျပေနခဲ့ပါျပီ။
စစ္ၾကီးျပီးသြားတဲ့ေန႕မွာ၊ သူမနဲ႕ က်ြန္မတို႕တေတြ အတင္းေျပာတတ္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ၊ အိမ္ေအာက္ထပ္က အိမ္နီးခ်င္းေတြနဲ႕ အတူစုမိသြားျပီး ငိုယိုၾက၊ သီခ်င္းေတြ ဆိုခဲ့ၾကတယ္။ ရယ္ေမာကခုန္ခဲ့ၾကတယ္။ ငိုေနၾကတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ မ်က္လံုးေတြထဲမွာ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မွဳ၊ မေသခ်ာမေရရာမွဳ၊ စိတ္ခ်မ္းသာရာရမွဳေတြကို ကိုယ္စားျပဳေနတဲ့ မ်က္ရည္ေလးေတြ ျပည့္လွ်ံေနခဲ့ၾကတယ္။ က်ြန္မတို႕ေတြလဲ ဒီအတိုင္းပါပဲရွင္။ ေနာက္ျပီး က်ြန္မဆီမွာ ငိုစရာ ေနာက္ထပ္အေၾကာင္းအရာ တခုကလဲ ရွိေနခဲ့ပါတယ္။ က်ြန္မ ခ်ီနာဆာကို က်ြန္မအိမ္ေလးဆီ ေခၚသြားခ်င္တယ္။ က်ြန္မဘ၀မွာ မရွိခဲ့ဖူးတဲ့ က်ြန္မရဲ႕ သမီးေလး ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ စစ္မက္ေၾကာင့္ ခ်စ္ခင္သူေတြအားလံုးနဲ႕ ေသကြဲကြဲသြားခဲ့ရတဲ့ က်ြန္မဘ၀နဲ႕တူတူ မွ်ေ၀ခံစားေစခ်င္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူမက က်ြန္မကို လွမ္းဖက္ထားရင္း၊ ျငင္းဆန္ခဲ့ပါတယ္။ သူမရဲ႕ ေဆြမ်ိဳးေတြက်န္ရစ္ဦးမလားဆိုတာကို သူမသြားရွာခ်င္တယ္တဲ့။
က်ြန္မရဲ႕ လိပ္စာနဲ႕ က်ြန္မအလုပ္ျပန္၀င္ဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့ ေက်ာင္းေလးရဲ႕ အမည္ကို သူမကို က်ြန္မေပးလိုက္ပါတယ္။ က်ြန္မဆီမွာရွိေနတဲ့ ေငြစေလးေတြကိုလဲ သူမကို က်ြန္မေပးလိုက္တယ္။ သူမက ေျပာတယ္။ မၾကာခင္မွာ က်ြန္မဆီျပန္လာေတြ႕မယ္တဲ့။ မ်က္ရည္ေတြ ျပည့္လွ်ံေနတဲ့ ေက်းဇူးတင္ မ်က္၀န္းေလးနဲ႕ သူမက က်ြန္မကို လွမ္းၾကည့္တယ္။ က်ြန္မသူ႕ကို တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ ဖက္တြယ္ထားမိတယ္။ ေနာက္ပိုင္းအခ်ိန္ကာလေတြအတြက္ ၀မ္းနည္းမွဳကိုလဲ က်ြန္မရင္ထဲမွာ ခံစားေနရတယ္။ သူမရဲ႕ ေဆြမ်ိဳးေတြကို ျပန္ေတြ႕ျပီး၊ သူမဘ၀အတြက္ ေကာင္းမြန္ႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္းေတြရသြားမွာပါ။ သူမက်ြန္မဆီကို ဘယ္ေတာ့မွ ျပန္လာေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး။
(၂၀၀၈) ခုႏွစ္ကာလရဲ႕ တျမန္ေန႕ မနက္ခင္းမွာပါ။
အဲဒီမနက္ခင္းေလးကေတာ့ ဟိုး- လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္းေလးဆယ္တုန္းက နံနက္ခင္းေလးနဲ႕ မတူေတာ့ပါဘူး။ က်ြန္မအိမ္ထဲက ဧည့္ခန္းေလးထဲမွာ ဂါဒီးယန္း သတင္းစာေလးကို က်ြန္မ စလွန္လိုက္ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက က်ြန္မ ေန႕စဥ္လုပ္ေနက် နံနက္ခင္းလမ္းေလွ်ာက္တာေလးကေန ျပန္လာခါစပါ။ က်ြန္မမိတ္ေဆြေတြက ေျပာပါတယ္။ က်ြန္မအရြယ္ အသက္ခုနစ္ဆယ္ေက်ာ္လို႕ မထင္ရတာ က်ြန္မေန႕စဥ္လမ္းေလွ်ာက္လို႕တဲ့။ သတင္းစာထဲမွာ အစိုးရက ၀န္ၾကီးအသစ္ေတြ ခန္႕အပ္တဲ့ သတင္းပါလာပါတယ္။ အစိုးရဦးေဆာင္မွဳ တခုကေန တခု ေျပာင္းေနက်ျဖစ္ေနျပီမို႕ သိပ္မထူးဆန္းေတာ့ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သတင္းစာထဲမွာ အသစ္ခန္႕လိုက္တဲ့ ပညာေရး၀န္ၾကီးဟာ အမ်ိဳးသမီးဆိုတာကို က်ြန္မေတြ႕လိုက္ရတယ္။ သူမရဲ႕ ပထမဆံုးအင္တာဗ်ဴးေတာင္ ပါလာခဲ့ျပီပဲ။ က်ြန္မေက်နပ္သြားတယ္။ အစိုးရထဲမွာ က်ြန္မတို႕ အမ်ိဳးသမီးေတြလဲ လိုအပ္တယ္။ ႏိုက္ဂ်ီးရီးယားမွာတုန္းက အမ်ိဳးသမီး ဘ႑ာေရး၀န္ၾကီး ဘယ္ေလာက္စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ခဲ့လဲ ဆိုတာ က်ြန္မတို႕ မ်က္၀ါးထင္ထင္ ေတြ႕ျမင္ရျပီးျပီ။
ေနာက္ေတာ့ သတင္းစာ၊ စာမ်က္ႏွာ တ၀က္ကို ေနရာယူထားတဲ့ ပညာေရး၀န္ၾကီးအမ်ိဳးသမီးရဲ႕ အျဖဴအမည္းဓာတ္ပံုကို က်ြန္မေတြ႕လိုက္ရတယ္။ သူမရဲ႕ မ်က္ႏွာကို က်ြန္မသိပ္ရင္းႏွီးေနသလိုပဲ။ က်ြန္မသူမကို စိုက္ၾကည့္ေနမိတယ္။ သူမနာမည္ကို မဖတ္မိခင္ကတည္းက ဒါဟာ ခ်ီနာဆာဆိုတာ က်ြန္မသိလိုက္ရပါျပီ။ သူမရဲ႕ ပါးေလးေတြက ျပည့္ေဖာင္းလာျပီ။ ငယ္ရုပ္သြင္ျပင္ေလး နည္းနည္းေျပာင္းသြားတယ္။
သူမရဲ႕ အင္တာဗ်ဴးကို က်ြန္မအျမန္ဖတ္လိုက္မိတယ္။ က်ြန္မလက္ေတြ နည္းနည္းတုန္ေနတယ္။ စစ္ျဖစ္ျပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္း သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ စစ္ပြဲေၾကာင့္ ထိခိုက္ခံစားၾကရတဲ့ လူငယ္ေတြကို ကူညီတဲ့ ႏိုင္ငံတကာေအဂ်င္စီတခုအကူအညီနဲ႕ သူမႏိုင္ငံျခားကို ေရာက္သြားခဲ့တယ္။ သူမစေကာလားရွစ္ေတြ အမ်ားၾကီးရခဲ့တယ္။ သူမအိမ္ေထာင္က်ခဲ့ျပီး ကေလးသံုးေယာက္ရွိတယ္။ သူမ စာေပပိုင္းဆိုင္ရာ ပါေမာကၡ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ သူမစာအုပ္ေတြကို ဘယ္လိုခ်စ္ျမတ္ႏိုးခဲ့လဲဆိုတာကို ေျပာၾကားတာ ဖတ္ရခ်ိန္မွာေတာ့ က်ြန္မလက္ေတြ အရမ္းကို တုန္ေနခဲ့ပါတယ္။ စစ္ပြဲအတြင္းတုန္းက သူမမွာ နတ္သမီးလို အေမ တေယာက္ ရွိခဲ့ပါတယ္တဲ့။ သူမဒီစကားေလးကို ေျပာခဲ့ပါတယ္။
သူမမ်က္ႏွာေလးကို က်ြန္မအခ်ိန္တန္ၾကာ ၾကည့္ေနမိခဲ့တယ္။ သူမၾကံဳေတြ႕ခဲ့ရတဲ့ ဘ၀ေလးကို က်ြန္မျပန္ျမင္ေယာင္ေနမိတယ္။ ျပီးေတာ့ သူမနဲ႕ အတူတူ ကစားခဲ့ရတဲ့ အခ်ိန္ေလးေတြ။ သတင္းစာကို ပိတ္ျပီး၊ ေဘးမွာ မခ်ထားခင္ အခ်ိန္ေလးမွာေတာ့ က်ြန္မဘ၀မွာ တခါမွ မခံစားဖူးခဲ့တဲ့ ဂုဏ္ယူ၀မ္းေျမာက္မွဳေတြကို ခံစားေနခဲ့ရတယ္ဆိုတာ က်ြန္မပဲ အသိဆံုးျဖစ္မွာပါေလ။
မူရင္းစာေရးသူ- Chimamanda Ngozi Adichie
ဘာသာျပန္သူ- ခင္မမမ်ိဳး
ရည္ညႊန္း-
Adichie, C.N. (2009) “Chinasa” in The Thing around Your neck, Fourth Estate